
Niektóre rodziny w Irlandii muszą przygotować się na znaczący wzrost wydatków związanych z edukacją dzieci. Dla części gospodarstw domowych to dodatkowe setki euro rocznie.
Irlandzki rząd znalazł się pod presją po ujawnieniu szczegółów planowanych podwyżek opłat za transport szkolny. Chociaż zmiany zostały zatwierdzone w ramach budżetu na 2027 rok, dopiero teraz wywołały szeroką dyskusję na temat kosztów ponoszonych przez rodziców.
Transport szkolny w Irlandii
Od roku szkolnego 2027/2028 roczna opłata za korzystanie z autobusów szkolnych przez uczniów szkół średnich wzrośnie ze 100 do 350 euro. Oznacza to podwyżkę o 250 procent.
Jeszcze większe obciążenie finansowe odczują rodziny, które korzystają z transportu szkolnego dla kilkorga dzieci. Maksymalna opłata rodzinna wzrośnie z obecnych 220 do 650 euro rocznie.
Przykładowo rodzice dwojga uczniów szkół średnich, którzy obecnie płacą łącznie 200 euro, po zmianach będą musieli zapłacić 650 euro. To dodatkowe 450 euro rocznie za dokładnie tę samą usługę.
Zmiany obejmą także rodziny z dziećmi uczęszczającymi do szkół podstawowych. W ich przypadku indywidualna opłata pozostanie na poziomie 100 euro, jednak maksymalny limit rodzinny wzrośnie z 200 do 220 euro.
Nowe stawki stanowią powrót do poziomu opłat obowiązującego w roku szkolnym 2021/2022, zanim wprowadzono tymczasowe obniżki mające złagodzić skutki rosnących kosztów życia.
Podwyżki opłat w Irlandii
Planowane podwyżki wywołały zdecydowany sprzeciw kilku ugrupowań opozycyjnych, które domagają się ponownego rozpatrzenia decyzji rządu. Przedstawiciele Partii Pracy zwracają uwagę, że zwiększenie kosztów transportu szkolnego o 250 procent stoi w sprzeczności z deklaracjami dotyczącymi zapewnienia bezpłatnej edukacji w Irlandii.
Socjaldemokraci podkreślają natomiast, że nowe stawki dodatkowo obciążą gospodarstwa domowe w okresie utrzymujących się wysokich kosztów życia. Ich zdaniem tak znaczące podwyżki są szczególnie dotkliwe dla rodzin z kilkorgiem dzieci.
Krytycznie do zmian odniosła się również Partia Zielonych, wskazując, że szkolne autobusy są podstawową usługą publiczną, zwłaszcza dla mieszkańców obszarów wiejskich.
Przedstawiciele Sinn Féin zakwestionowali zasadność podwyżek podczas posiedzenia parlamentarnej Komisji Rachunków Publicznych, domagając się szczegółowych wyjaśnień od Ministerstwa Edukacji.
Opozycja przypomina również, że od przyszłego roku mają wzrosnąć także niektóre opłaty za zwykły transport publiczny, co może dodatkowo zwiększyć wydatki rodzin.
Odpowiedź rządu
Wicepremier Simon Harris, odpowiadając na zarzuty opozycji, podkreślił, że w ostatnich latach rząd wprowadził wiele rozwiązań zmniejszających koszty związane z edukacją.
Wskazał między innymi na program bezpłatnych podręczników szkolnych oraz rozszerzenie dostępu do posiłków w szkołach. Jego zdaniem jednym z najpoważniejszych problemów systemu transportu szkolnego pozostaje jednak dostępność miejsc w autobusach.
W niektórych regionach zdarzają się sytuacje, w których autobusy kursują z wolnymi siedzeniami, podczas gdy część dzieci nie może z nich korzystać ze względu na obowiązujące zasady przydziału miejsc. Rząd przekonuje, że konieczne jest znalezienie równowagi pomiędzy kosztami programu, wysokością opłat ponoszonych przez rodziców oraz zapewnieniem odpowiedniej liczby miejsc.
Ministerstwo Edukacji przypomina jednocześnie, że wcześniejsze obniżki zostały wprowadzone jako rozwiązanie tymczasowe. Nawet po przywróceniu wyższych stawek państwo nadal będzie pokrywać około 93 procent kosztów transportu uczniów szkół podstawowych oraz 75 procent kosztów przewozu uczniów szkół średnich.






